Күнбағыс себеті – өнімділік пен тұқым сапасын анықтайтын негізгі бөлік. Бұл органның аурулары майлылықты төмендетіп, өнім шығынына әкелуі мүмкін. Сол себепті алдын алу шараларын уақытылы жоспарлап, дұрыс күнбағыс себу материалын таңдау қажет.
Күнбағыс себетінің кең таралған аурулары
- Сұр шірік (Botrytis cinerea) – қоңыр дақтар мен үлпілдек түзеді, себет шіріп кетеді.
- Ақ шірік (склеротиниоз) – себеттің тінін зақымдайды, тұқым салмағын азайтады.
- Альтернариоз – себеттің жоғарғы жағын қарайтып, қуратады.
- Фомопсис – ашық түсті некроздық дақтар қалдырып, тұқым сапасын нашарлатады.
Бұл аурулар көбіне жауын-шашынды жазда және қалың егісте жиі кездеседі.
Аурудың алдын алу шаралары
- Төзімді будандарды таңдау. Алдын ала қай күнбағыс тұқымы аймағыңызға қолайлы екенін анықтаңыз.
- Сертификатталған күнбағыс себу материалын қолдану. Инфекция қаупін бастапқыда азайтады.
- Егіс айналымын сақтау. Күнбағысты бір жерге 5–6 жылдан ерте қайтармаңыз.
- Себу тығыздығын бақылау. Оптималды қалыңдық – егістің ішінде ылғалдылықтың жиналуын азайтады.
- Фунгицидпен өңдеу. Әсіресе бүршік жару және гүлдену кезеңінде маңызды.
Қазақстан шаруаларына кеңестер
- Тек сертификатталған күнбағыс себу тұқымын қолданыңыз.
- Ауа райын бақылап отырыңыз: ұзаққа созылған жаңбыр кезінде даланы жиі тексеріңіз.
Тыңайтқышты теңгерімді енгізіңіз: азоттың артығы ауруға бейімділікті күшейтеді.
