Қазақстанда күнбағыс өсірудің басты қиындығы – көгінің ауруларға бейімділігі. Өсімдіктің алғашқы кезеңінде пайда болған зиян 30–40% дейін өнімді азайтады. Сондықтан сапалы тұқым таңдау және егер алдында күнбағыс тұқымын өңдеу – табысты егіннің кепілі.
Күнбағыс көгіндегі кең таралған аурулар
- Фузариоз шірігі – өсімдіктің солып қалуына әкеледі.
- Склеротиниоз (ақ шірік) – жоғары ылғалдылықта дамиды, тамыр жүйесін зақымдайды.
- Сұр шірік – топырақ бетіндегі сабақшаны зақымдайды.
- Тұқымның көгеруі – дұрыс сақталмау немесе өңдеудің болмауы салдарынан пайда болады.
Бұл аурулар әсіресе көктемде топырақ ылғалды болатын Солтүстік және Орталық Қазақстанда жиі кездеседі.
Күресудің тиімді тәсілдері
- Сапалы тұқым таңдау. «Евросем» компаниясының Қазақстан климатына бейімделген будандары жақсы нәтиже береді.
- Фунгицидпен өңдеу. Міндетті кезең – ауру қаупін 70–80% төмендетеді.
- Дұрыс егіс айналымы. Күнбағысты бір жерге 5–6 жылдан ерте қайтармау керек.
- Топырақты дұрыс дайындау. Өсімдік қалдықтарын жою – ауру қоздырғыштарының санын азайтады.
Қазақстан шаруаларына ұсыныстар
- Сертификатталған тұқым ғана қолданыңыз: Қазақстанда күнбағыс тұқымын сатып алу – сенімді өндірушіден тікелей алған дұрыс.
- Егудің алдында тұқымды өңдеу – ең қарапайым әрі тиімді қорғаныс.
- Себу тереңдігін (5–7 см) және себу мөлшерін бақылаңыз: шамадан тыс қою егілгенде өсімдік жиі ауырады.
