Қазақстанда күнбағыс тұқымдары нарығы қарқынды дамып келеді. Соңғы жылдары егіс көлемі артып, әсіресе солтүстік және орталық аймақтарда бұл дақылға сұраныс жоғарылады. Бұған күнбағыс майына деген тұрақты сұраныс пен экспорттық әлеует себеп болды.
Нарықта отандық және шетелдік тұқымдар бар. Евросем сияқты қазақстандық өндірушілер жергілікті климат пен топыраққа бейімделген гибридтер ұсынады. Ал шетелдік сорттар көбінесе қымбат қорғау құралдарын қажет етеді.
2025 жылғы басты үрдіс – гербицидтер мен ауруларға төзімді гибридтерге көшу. Мұндай тұқымдар аз жауын-шашын жағдайында да тұрақты өнім береді. Сондай-ақ протравленген тұқымдарға сұраныс өсіп отыр, себебі олар көктеуді жақсартып, шығынды азайтады.
Алдағы жылдарға болжам оң: Қазақстан күнбағыс тұқымдарының өңірлік экспорттық орталығына айналып, отандық өндірушілердің үлесі арта береді.
Евросем каталогындағы Pl6 генімен сипатталатын гибридтер
Евросем каталогына сәйкес, Pl6 гені арқылы переноспорозға төзімділігі көрсетілген гибридтер (қысқаша сипаттамасы):
- S-PRO 511 (S-Pro 511) — ерте пісетін гибрид, Pl6 арқылы барлық расаларға толеранттылық көрсетеді деп сипатталады; жоғары өнімділік әлеуеті, құрғақшылыққа төзімді.
- Грут / Groot — Pl6-ге байланысты переноспорозға төзімділікпен сипатталатын гибрид, стресс жағдайында тұрақты.
- Тор (Tor) 7+ Sumo — переноспорозға (Pl6) және заразихаға төзімдігі көрсетілген, интенсивті технологияларға жарамды гибрид.
- Старк 7+ Sumo (Stark 7+ Sumo) — заразихаға (A–G+) төзімділігі және переноспорозға қарсы толеранттық бар екенін көрсететін сипаттамалары бар.
- (каталогта басқа гибридтер де көрсетілген — мысалы Аркона Сумо; тізімді кеңейту керек болса, қосымша талдаймын).
Фермерге қандай пайда береді (тәжірибелік маңызы)
- Переноспороздан келетін жоғалтулардың төмендеуі. Pl6 бар гибридтер негізгі расаларға төзімді болып, індет салдарынан егістіктің жаппай жойылу қаупін азайтады.
- Фунгицидтерге қорқыныштың жылдам азаюы (кейбір жағдайларда). Егер гибридтің Pl6 арқылы тұрақтылығы расталса, экстрлік фунгицидтік қолданулардың қажеттілігі төмендеуі мүмкін, бірақ алдын–алу мақсатында протравка және бақылау қажет.
- Тең өсімдіктер және біркелкі дақыл — агротехниканы біркелкі жүргізуге мүмкіндік береді. Бұл жинауды, тыңайтқыш пен қорғау шараларын оңтайландыруға көмектеседі.
- Бірнеше төзімділік қасиеттерінің комбинациясы (заразиха, құрғақшылық, переноспороз) — кешенді қорғаныс пен тұрақты өнім.
